Evde Bakım Maaşı: Şartlar, ÇÖZGER ve Başvuru Rehberi

Ağır düzeyde özel gereksinimi olan bir çocuğa evde bakan aileler, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının Evde Bakım Yardımı‘ndan (halk arasındaki adıyla evde bakım maaşı ya da bakım parası) yararlanabilir. Bu yazıda kimlerin başvurabileceğini, ÇÖZGER raporunda hangi ifadelerin arandığını, başvurunun nereye ve nasıl yapıldığını adım adım anlatıyoruz.

Evde bakım maaşı nedir?

Evde Bakım Yardımı, bakıma ihtiyacı olan engelli bireyin ailesinden ve alıştığı ortamdan ayrılmadan evinde bakılmasını desteklemek için 2006’dan bu yana verilen aylık nakdi yardımdır. Ödeme engelli bireyin kendisine değil, bakımını üstlenen yakınına yapılır. Yönetmeliğe göre bu ödemeler devredilemez ve haczedilemez.

Kimler yararlanabilir? Üç temel şart

  1. Rapor şartı: 18 yaşından küçük çocuklarda ÇÖZGER’de şu ifadelerden birinin bulunması gerekir:
    • “Çok ileri düzeyde özel gereksinimi var (ÖGV)”
    • “Belirgin özel gereksinimi var (Belirgin ÖGV)”
    • “Özel koşul gereksinimi var (ÖKGV)”

    Raporda yalnızca hafif, orta ya da ileri düzeyde ÖGV yazıyorsa rapor şartı karşılanmış olmaz. Yetişkinlerde ise raporda “tam bağımlı” ibaresi aranır.

  2. Bakım ihtiyacı şartı: Bireyin günlük yaşamın olağan gereklerini önemli ölçüde yerine getiremediği ve başkasının yardımı olmadan yaşamını sürdüremeyeceği, Bakanlığın evde bakım heyeti tarafından tespit edilmelidir. Bunun için evinize ziyaret yapılır.
  3. Gelir şartı: Hanedeki herkesin her türlü gelirinin toplamı, hanedeki kişi sayısına bölündüğünde çıkan tutar bir aylık net asgari ücretin üçte ikisinden (2/3) az olmalıdır.

Gelir hesabı nasıl yapılır? Örnek

Anne, baba ve iki çocuktan oluşan dört kişilik bir hanede ailenin toplam aylık net geliri hesaplanır ve 4’e bölünür. Çıkan tutar, o yılki net asgari ücretin üçte ikisinden azsa gelir şartı sağlanmış olur. Asgari ücret her yıl değiştiği için sınır da her yıl değişir; güncel tutarı başvuru yaptığınız müdürlükten öğrenebilirsiniz.

Önce doğru rapor: ÇÖZGER

Başvurunun temeli, yetkili bir hastanenin sağlık kurulundan alınan ÇÖZGER’dir. Raporunuzda yukarıdaki ifadelerden biri yoksa evde bakım yardımına başvuru şartı sağlanmaz. Raporun nasıl alındığı, düzeylerin ne anlama geldiği ve rapora itiraz için: ÇÖZGER raporu nedir, nasıl alınır?

Süreli raporlarda raporun süresini takip edin; süre bitmeden yenilemezseniz ödemeler kesilebilir.

Başvuru nereye yapılır?

Başvuru, engelli bireyin ikamet ettiği yerdeki Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğüne ya da varsa Sosyal Hizmet Merkezine (SHM) yapılır; müdürlük bulunmayan yerlerde kaymakamlıklara başvurulabilir.

  • Fatsa: Fatsa Sosyal Hizmet Merkezi — Dumlupınar Mah. Ahmet Cevat Güvenkaya Cad. No:35, Fatsa / Ordu · Tel: 0452 444 70 00
  • Ünye: Ünye Sosyal Hizmet Merkezi — Liseler Mah. Savcı Erol Tosun Cad. No:33, Ünye / Ordu · Tel: 0452 323 39 00
  • Bolaman, Korgan, Kumru, Aybastı, Gölköy ve Çamaş’ta oturan aileler, bağlı oldukları sosyal hizmet merkezini ya da kaymakamlığı arayarak nereye başvuracaklarını öğrenebilir.

Adım adım başvuru

  1. ÇÖZGER’inizi kontrol edin: Raporda gerekli ifadelerden birinin bulunduğundan ve raporun güncel olduğundan emin olun.
  2. Sosyal hizmet merkezine başvurun: Bakımı üstlenecek kişi dilekçeyle başvurur. Gerekli belgeleri başvuru sırasında size bildirirler.
  3. Ev ziyareti ve değerlendirme: Sosyal çalışmacılar evinizi ziyaret ederek hane ve bakım koşullarını inceler; evde bakım heyeti bakım ihtiyacını değerlendirir.
  4. Gelir değerlendirmesi: Hanedeki kişilerin gelir ve mal varlığı incelenir.
  5. Karar ve ödeme: Şartlar sağlanıyorsa yardım bağlanır ve ödemeler bakım verenin adına yatırılır.

Genellikle istenen belgeler

  • Engelli bireyin ve bakım verecek kişinin kimlik kartı
  • ÇÖZGER (çocuklar için) ya da engelli sağlık kurulu raporu
  • Bakımı üstlenecek kişinin dilekçesi; hanede yaşayanların gelir ve mal varlığı bilgileri
  • Vasi varsa vesayet kararı

Belge listesi zaman zaman değişebilir; başvurmadan önce sosyal hizmet merkezini arayarak güncel listeyi teyit edin.

Bilmeniz gereken diğer konular

  • Bakım fiilen evde verilmelidir: Yardım, bakımın evde gerçekten yapılması karşılığında verilir. Sosyal hizmet merkezleri belirli aralıklarla ev ziyareti yapabilir.
  • Durum değişikliklerini bildirin: Hanedeki gelir, kişi sayısı, adres ya da raporda bir değişiklik olursa müdürlüğe bildirin. Haksız alınan ödemeler geri istenebilir.
  • Özel eğitimle birlikte alınabilir: Çocuğunuzun özel eğitim ve rehabilitasyon merkezine devam etmesi, evde bakım yardımı almanıza engel değildir. Gündüz birkaç saatlik eğitim, bakımın evde verilmesi şartını ortadan kaldırmaz; ancak tereddüdünüz varsa sosyal hizmet merkezine danışın.
  • Yardımın tutarı: Ödeme tutarı her yıl yeniden belirlenir. Güncel tutarı Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının duyurularından ya da sosyal hizmet merkezinden öğrenebilirsiniz.

Diğer haklar

Ağır düzeyde özel gereksinimi olan çocuklar, evde bakım yardımının yanında şu haklardan da yararlanabilir:

  • Ücretsiz özel eğitim: ÇÖZGER ve RAM raporuyla özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde destek eğitimi; ders gideri Millî Eğitim Bakanlığınca karşılanır. Süreç: Özel eğitim desteği nasıl alınır?
  • Ücretsiz toplu taşıma (refakatçiyle birlikte), bazı durumlarda ÖTV’siz araç ve vergi indirimi gibi haklar. Her hakkın şartları ilgili kurum tarafından belirlenir.

Rapor, evde bakım başvurusu ya da RAM süreci hakkında sorunuz varsa bize ulaşın: 0 452 433 68 67 · WhatsApp. Ailelere ücretsiz yol gösteriyoruz. RAM raporu olan öğrencilerden merkezimizde ücret alınmaz.

Sık sorulan sorular

ÖGV raporu ile evde bakım maaşı alınır mı?

Evde bakım yardımı için raporda “çok ileri düzeyde”, “belirgin” ya da “özel koşul gereksinimi var (ÖKGV)” ifadelerinden biri gerekir. Raporda yalnızca hafif, orta ya da ileri düzeyde ÖGV yazıyorsa bu şart karşılanmaz. Çocuğunuzun durumunun raporda doğru yansıtılmadığını düşünüyorsanız, rapor size teslim edildikten sonra 30 gün içinde itiraz edebilir ya da süreli raporun yenilenmesinde yeniden değerlendirme isteyebilirsiniz.

ÇÖZGER raporu ile maaş başvurusu nasıl yapılır?

ÇÖZGER’de “çok ileri düzeyde özel gereksinimi var”, “belirgin özel gereksinimi var” ya da “özel koşul gereksinimi var” ifadelerinden biri yazıyorsa, rapor ve kimlik belgeleriyle ikamet ettiğiniz yerdeki Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğüne ya da Sosyal Hizmet Merkezine başvurursunuz. Ardından evde bakım heyeti ev ziyareti yapar ve hane geliri incelenir; şartlar sağlanırsa evde bakım yardımı bağlanır. Ayrıntılı adımlar yukarıdaki “Adım adım başvuru” bölümündedir.

Anne ya da baba çalışıyorsa başvurabilir mi?

Çalışmak tek başına engel değildir; belirleyici olan hanedeki kişi başına düşen gelirin net asgari ücretin üçte ikisinden az olması ve bakımın evde fiilen verilmesidir.

Başvuru ne kadar sürer?

Ev ziyareti, heyet değerlendirmesi ve gelir incelemesi nedeniyle süre değişebilir. Eksik belge olmaması süreci hızlandırır.

Bu yazı ailelere genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır. Mevzuat, tutarlar ve uygulamalar değişebilir; güncel bilgi için Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğüne ya da sosyal hizmet merkezine danışın.

Kaynaklar

Bu sayfa Beşinci Mevsim'in özel eğitim, dil ve konuşma ve fizyoterapi uzmanlarınca hazırlanmıştır. Son güncelleme: .